Trong công nghiệp gia công tấm hiện đại, việc dự đoán hư hại vật liệu là chìa khóa để tiết kiệm chi phí thử nghiệm và sản xuất. Biểu đồ giới hạn tạo hình (Forming Limit Diagram – FLD) là công cụ đắc lực nhất giúp kỹ sư đánh giá tính khả thi và dự đoán chính xác các lỗi nứt vỡ (splitting) hay thắt cổ chai (necking).
1. Cơ sở khoa học của FLD và Thử nghiệm Nakajima
FLD xác định các giới hạn biến dạng của vật liệu thông qua hai thông số: biến dạng chính (ε₁) trên trục tung và biến dạng nhỏ (ε₂) trên trục hoành.\

Để xây dựng biểu đồ này, phương pháp phổ biến nhất là thử nghiệm Nakajima (theo tiêu chuẩn ISO 12004-2).
- Quy trình: Sử dụng các mẫu phôi có độ rộng khác nhau được in sẵn các vòng tròn nhỏ. Khi dập bằng chày hình cầu, các vòng tròn này sẽ biến dạng thành hình elip.
- Tiêu chuẩn hư hỏng: Hiện tượng thắt cổ chai được xác định khi diện tích hình elip sau khi tạo hình lớn hơn diện tích vòng tròn ban đầu.
2. Các mô hình tính toán FLD trong Simufact Forming
Phần mềm cung cấp 4 phương pháp linh hoạt để định nghĩa đường giới hạn tạo hình (FLC), phù hợp với nhiều loại vật liệu:
- Mô hình Table (Dạng bảng): Nhập trực tiếp dữ liệu thực nghiệm thu được từ phòng thí nghiệm.
- Mô hình Fitted (Hàm đa thức): Sử dụng các phương trình toán học để khớp với dữ liệu thực tế ở cả dải biến dạng âm và dương.
- Mô hình Keeler: Phương pháp kinh điển dựa trên hệ số biến cứng (n) và độ dày tấm (t). Mô hình này hiệu quả với thép cacbon thấp nhưng có hạn chế với thép cường độ cao (AHSS).
- Mô hình Abspoel & Scholting: Đây là mô hình tiên tiến dành cho các loại thép hiện đại (độ bền từ 280 đến 1200 MPa), nơi mà hệ số n không hằng định.

3. Phân tích kết quả trực quan qua các vùng màu
Simufact Forming giúp nhận diện lỗi cực kỳ nhanh chóng thông qua hệ thống cảnh báo màu sắc trên chi tiết 3D:
- Split (Màu đỏ): Khu vực đã xảy ra nứt vỡ.
- Excessive thinning (Màu tím): Vùng bị mỏng hóa quá mức, có nguy cơ hỏng cao.
- Marginal (Màu vàng): Vùng ranh giới (thường có biên an toàn khoảng 10%).
- Safe (Màu xanh lá): Vùng biến dạng an toàn, đạt tiêu chuẩn.
- Wrinkling (Màu xanh dương): Vùng có xu hướng bị nhăn do lực nén lớn.

4. Thông số giới hạn tạo hình (FLP)
Để định lượng mức độ an toàn, phần mềm sử dụng chỉ số FLP. Công thức tính toán dựa trên tỷ lệ giữa biến dạng thực tế và giới hạn cho phép:
FLP = ε₁ / FLD(ε₂)
- Nếu FLP > 1: Vùng đó bị lỗi (Fail).
- Nếu FLP < 1: Vùng đó an toàn (Safe).
Solid & Soft – Nhà phân phối chính thức của Hexagon tại Việt Nam.
Solid & Soft tự hào là đối tác phân phối chính thức các giải pháp Hexagon tại Việt Nam, mang đến hệ sinh thái công nghệ tiên tiến cho ngành cơ khí và sản xuất. Đồng hành cùng doanh nghiệp trong hành trình nâng cao độ chính xác, tối ưu quy trình và phát triển sản xuất thông minh.
Solid & Soft cung cấp:
- Tư vấn mua phần mềm Hexagon bản quyền
- Giải pháp CAD/CAM/CAE Hexagon phù hợp từng mô hình sản xuất
- Triển khai, đào tạo và hỗ trợ kỹ thuật tại Việt Nam
Để biết thêm thông tin vui lòng liên hệ:
Hotline: (028) 7305 2255
Email: master@solidnsoft.com
Website: www.solidnsoft.com



